علوم آب

همانطور که پیش بینی می شد و در پستهای قبلی هم به آن اشاره گردید.، در یکی از نیروگاههای هسته ای ژاپن بر اثر وقوع زمین لرزه و در پی آن سونامی، انفجاری رخ داد که خطر اشاعه مواد رادیو اکتیو را افزایش داده است. انفجار در نیروگاه فوکوشیما داینی در کوری یاما رخ داده است. قبل از وقوع حادثه مقامات ژاپنی اقدام به تخلیه کامل ساکنین منطقه را تا شعاع سه کیلومتری از محل نیروگاهها و همچنین تذکر به ساکنین مبنی بر در خانه ماندن از شعهاع سه کیلومتر تا 6 کیلومتری را داده بودند. بعد از انفجار مقامات مسول سریعا اقدام به کنترل و چک کردن مردم بخصوص کودکان مبنی بر اینکه آیا آنها در معرض پرتوهای رادیو اکتیو قرار گرفته اند یا نه، نموده اند.

منبع: لس آنجلس تایمز

عامل انفجار نیروگاه هسته ای چه بوده و برای غلبه بر بحران مسؤلین چه کاری انجام می دهند؟

عامل انفجار تاکنون روشن نشده است، ولی نیروگاه هسته ای توانایی خود را برای خنک کردن سوخت اورانیوم داغ از دست داده است. آب دریا به داخل مخازن کف راکتور پمپ شده و میزان تشعشع را به بیرون از نیروگاه کاهش می دهد.

انفجار شبانه محل ساختمان یکی از راکتورهای هسته ای را در تاسیسات شرکت نیروگاه تامین برق شمارۀ 1 فوکوشیما در 160 مایلی شمال توکیو تخریب کرده است. جائیکه مسؤولین در تلاش هستند تا راکتور را در پی از دست رفتن برق اضطراری سیستم خنک کننده تحت کنترل در بیاورند. آنها نگران وقوع بحران در هسته راکتور نیروگاه هستند که منجر به آزادسازی مقدار قابل توجه ای رادیواکتیویته به محیط خواهد شد ولی طبق آخرین اخبار موقعیت تحت کنترل است.

منشاء مشکل چیست؟

وقتی زلزله ای با بزرگی 8.9 ریشتر اتفاق افتاد، تکانهای ایجاد شده مکانیسمهای ایمنی 11 تا از نیروگاههای هسته ای ژاپن را از کار انداخت، و میلهای کنترل را به داخل هسته ها جائیکه بسته های سوخت در آنجا مستقر هستند غوطه ور ساخته بگونه ای که تولید برق بعد از متوقف شده است. هسته ها به تولید حرارت ادامه داده و با اینکه آبی که آنها را خنک می کند بالاجبار به چرخه خود در برجهای خنک کننده ادامه داده است، به هسته ها اجاز گرم شدن بیش از اندازه را داده و باعث ذوب شدن آنها شده است. ولی در پنج راکتور، دو تا در دائیجی فوکوشیما و سه تا در داینی فوکوشیما در 7 مایلی ساحل، آب ناشی از سونامی بعد از زلزله، ژنراتورهای دیزلی پشتیبان را که برق پمپها را تامین می کند آسیب دیده است. باتریها از کار افتاده اند ولی آنها تنها دارای عمر محدوددی بوده اند.

اتفاقات بعدی؟

مشخصاً یک انفجار اتفاق افتاده است، ولی گزارشهای متناقضی دربارۀ منشاء آن وجود دارد. بعضی از گزارشها از انفجار ساختمانی که راکتور مستقر بوده خبر می دهند. بعضی دیگر نقل می کنند که یک ساختمان جداگانه ای بوده است که توربینهای پمپهای خنک کننده در آن قرار داشته اند. و بعضی از گزارشها می گویند که انفجار ناشی از نشت گاز هیدروژن رخ داده است. گزارشهایی نیز وجود دارد که اعتقاد دارند خود تجهیزات عملیات پمپ بوده است که منفجر شده است. مقامات ژاپنی به آژانس بین المللی انرژی اتمی در روز شنبه گزارش داده اند که مخزن راکتور آسیب ندیده و تاکنون سالم مانده است.

چه عاملی می توانسته باعث نشت هیدروژنی شود؟

میلهای سوخت در راکتور ترکیبی از توده های قرصهای اورانیوم هستند که در غلافهای زیرکونیوم محصور شده اند. درصورتیکه میلهای سوخت بیش از اندازه داغ شوند، در این صورت می توانند با آب واکنش داده و به اجزاء اکسیژن و هیدروژن خود تجزیه شوند، که می توانند از داخل مخزن به بیرون نشت کنند. حقیقتاً در صورت وجود یک انفجار هیدروژنی، یک اکسیداسیون زیرکونیوم قابل ملاحظه ای وجود داشته است که نشان از عدم موفقیت سیستمهای خنک کننده می باشد.

آیا قبل از این آسیب دیدگی میلهای سوخت وجود داشته است؟

به احتمال زیاد بنا بر تائید متخصصان بله. میزان تشعشع اندازه گیری شده در پیرامون سایت بیش از هزار برابر میزان قبلی است که ممکن است تا الان خطر زیادی نداشته باشد ولی نگران کننده است. مسؤولین همچنین وجود سزیم را بیرون از مخزن شناسایی کرده اند. سزیم یکی از فرآورده های فرعی شکافت هسته ای است که در طول تولید برق اتفاق می افتد. در مدت زمان تولید برق، این فرآورده و دیگر فرآوردهای فرعی به شکافی ما بین قرصهای اورانیوم و پوشش زیرکونیوم جابجا می شوند. زمانیکه هسته ها به دلیل نقص سیستم خنک کننده داغ می شوند، پوشش منبسط شده و می ترکد. اگر شکافی در غلاف زیرکونیوم ایجاد شود، فرآورده های فرعی به بیرون درز می کند حتی اگر سوخت تا آن لحظه ذوب نشده باشد.

اگر سوخت ذوب گردد چه اتفاقی می افتد؟

یک راکتور آب جوش ساخت ژنرال الکتریک با قدمت 40 ساله که یکی از قدیمی ترین طرحهای مورد استفاده تجاری و بنا بگفته متخصصین یکی از قابلترین راکتورهاست، دارای یک ضعف در کف مخزن نگهداری است. درصورتیکه هسته ذوب گردد، احتمال زیادی وجود دارد در کف مخزن نگهداری ذوب شده و در اینصورت رادیواکتیویته و خاکستر را به محیط پخش خواهد کرد.

براساس اخبار رسانه ها انفجار دوم نیز در نیروگاه هستاه ای دائیجی فوکوشیما امروز یعنی دوشنبه اتفاق افتاده است.